Yapay Zeka Motorları
Günümüzde içeriklerimizi yapay zekâ arama motorlarında görünür yapmak oldukça değerlidir. Bunu sağlama adına çeşitli yapay zekâ araçlarının algoritmalarını çözüyor, inceliyor ve uygun hâle gelmemiz için çaba gösteriyoruz. Artık insanların doğrudan geleneksel arama motorlarını kullanarak web sitelerine giriş yapmaları azaldı. Bunun yerine doğrudan yapay zekânın kendi sayfasından arzu ettiği tüm bilgileri doğru ya da yanlış olarak elde edebilir. Şüphesiz ki buradaki doğruluk meselesi büyük bir kaos olsa da şu an ki gündem maddemiz bu değildir.
Bilgi Hırsızlığı Algısı Nereden Çıkıyor?
Anında yapay zeka araçlarının web sitelerini özetleyebilme gücü giderek gelişiyor. Bunun saniyeler içerisinde bile yapılabilir olmasıyla birlikte, soru işaretleri tersi yönde ilerledi. Çünkü çok basitçe anlatabileceğimiz bilgi hırsızlığı algısı günümüzde hemen her yüksek çaplı web sitesinin belası konumundadır. Herhangi bir bilgi düzeyi yüksek içerikle ilgili kullanıcılar hemen yapay zeka araçlarına başvurur. Ardından sorular üzerinden istenen bilgiler verilir. Bu süreçte yapay zeka modellerinin web sitelerini incelemesi ve özgün içerikleri izinsiz olarak taraması söz konusudur. Çıkan sonuçlar ise özetlenerek kullanıcının ayağına kadar getirilir.
Orijinal İçerikler Sahte Mi?
Bu sürece baktığımızda, algoritma sitenin hangisi olduğu ya da kaynakların neyi temsil ettiğiyle ilgilenmez. Web sitelerimizin trafik almadığı gibi maddi olarak da tıklama kazancı elde etmemesi aşikârdır. Üstüne özetleme mantığıyla adeta yapay zekâ içerikleri yeniden yazmıştır. Bu durumda bilgi hırsızlığı algısı meydana gelir. Yani, sitedeki orijinal içerikler bir anda yapay zekânın çakması konumuna düşer. Sanki yapay zekânın verdiği bilgilerden elde edilerek o içeriklerin oluşturulduğuna dair kanaat ortaya çıkar.
Emek Hırsızlığında Yapay Zeka Algısı
Son derece kaba taslak ifade ettiğimiz bu süreci incelediğimizde aslında yapay zeka algoritmasının özetleme mantığının büyük bir yıkıma neden olduğunu dile getirmeliyiz. Çünkü içerik üreticileri için bu verilerin ortaya çıkarılması birçok yönden emek anlamına gelir. Başta zaman olmak üzere para ve uzmanlık enerjilerinin tamamının boşa gittiğini söylemek acı da olsa gerçektir. Al ise son derece hızlı şekilde hazır verilerin düzenlenmesi ve tüketilmesiyle ilgilenir.
Yapay Zeka Hizmetinde İçerikler
Söz konusu içeriklere dair bu üretim çılgınlığının devamlılık kazanması çok da mümkün değildir. Çünkü her türlü verinin depolanması, kayıt altında sunuluyor olmasıyla beraber artık devamlı olarak bunların üretiliyor olmasında asimetrik değişim hakimdir. Eğer insanlar içerikler üretmezse, yapay zekanın bunları özetlemesi ve sunması da devre dışı kalır. Bu nedenle mutlaka belli telif hakları ve lisanslama işlemlerinin başlatılması kaçınılmazdır.
Milyarlarca dolar değerindeki makalelerin ve bilimsel içeriklerin izin alınmadan kopyalanması, özetlenmesi ve sorulara dair gelen cevaplar niteliğinde sunumu yanlıştır. İçerik sahiplerinin haberi olmadan internet dünyasındaki tüm verileri bu şekilde kullanmak da yapay zeka modellerinin hak gaspı yaptığını gösterir.
Bilgi Hırsızlığında Yapay Zeka
Web sitelerinin zaten yapay zeka modellerinden dolayı trafik alma oranı dip seviyelere kadar düştü. Ürünlerin satışları azalırken, ekonomik olarak da yeniden içerik üretmeye çalışmak manasız hale geldi. Gelir açısından standart işleyişin tamamı bozulurken, yapay zekanın kendi ürettiklerinin güven vermediği de aşikârdır. Bu nedenle ikilem ve paradokslar dünyasında hareket ettiğimiz dönemleri yaşamaya başladık.
Bilgi Hırsızlığı Algısından Telif Çözümlerine Davalar
Hemen her ülkenin devasa kuruluşları bu süreçlerde yapay zeka modellerine karşı harekete geçmeye başladı. New York Times önderliğinde içeriklerin izin kullanımı konusunda davalar devam ediyor. Yapay zeka şirketlerinin milyar dolarlık telif davalarıyla karşı karşıya kaldığını söyleyebiliriz. Burada medya şirketleri, sanatsal kurumlar ve diğer içerik üreticilerinin hakları söz konusu.
Yapay Zeka Araçları Anlaşmaya Yanaştı
ChatGPT ile çıkış yapan OpenAI ve Google ise telif krizlerine karşı çözümleri başlattılar. Bu çerçevede büyük medya grupları, platformlar ve içerik dünyasının etkili isimleriyle lisans anlaşmalarını tekli olarak yapıyor. İçeriklerin sorunsuz kullanımı bu şekilde gerçekleşirken, ChatGPT ve Gemini adına protokoller bulunuyor. İçeriklerin kopyalanmasını ya da telifsiz hâle getirilmesini engelleyen yapay zekâ botları da artık devrede. İlerleyen dönemde buna dair daha hassas olunması gerektiğinin belirtilmesi de aslında çok yüksek telif davalarıyla ilgili.