- Mesajlar
- 139
- Beğeni
- 136
- Puan
- 43
Hastanelerde sıklıkla duyduğumuz taburcu olmak sözü nereden geliyor acaba? Söz konusu kelimenin kökenine baktığımızda iyileşmiş kişi anlamındadır. Herhangi bir nedenle kişinin hastaneden çıkmasına karar verilmesini ifade eder. Bununla birlikte kişinin taburcu olması olumlu bir gelişmedir. Hastanedeki işlemlerinin bitmesini ifade eder. Peki, neden taburcu kelimesinin kullanımı vardır? Tarihi bir yolculuk yaptığımızda kelime bağlantısının ilk ortaya çıkışı Çanakkale Savaşı günlerinde kendisini gösterir. En azından çok daha yaygın bir kullanımı ağır savaş zamanlarında kendisini göstermiştir desek yanlış olmayacaktır.
Taburcu Kelimesi Geçmişi
Halihazırda hemen her zaman rahatlıkla kullandığımız bu kelimenin nereden geldiğin duyunca şok olacaksınız. Çünkü taburcu olmak sözünün ilk ortaya çıkışı Osmanlı’ya uzanır. Çanakkale Savaşı büyük bir trajedinin kalbidir. Başta Avrupa’nın süper güçleri olmak üzere birçok devletle aynı anda savaşan bir ordunun armağanıdır bu söz. Uzun yıllar devam eden çarpışmaların neticesinde çok sayıda asker şehit olur. Ayrıca binlercesi de her gün yara alır. Cephedeki yaralı askerlerin taşındığı çadır hastaneler ise tedavilerin yapılması adına kullanılırdı.
Her gün ameliyatların yapıldığı ve yaralı askerlerin tedavilerin devam ettiği bu hastanelerde büyük bir varoluş mücadelesi vardı. İmkanların kısıtlı olmasından ötürü şehit sayıları çok fazlaydı. Çoğu zaman dehşet verici bombalamalar neticesinde Osmanlı askerleri bu çadır hastanelere gelemeden şehit düşerdi. Bununla birlikte yaralı askerlerin tedavisinde ise çoğu gönüllü kişiler rol alırdı. Buradaki yaralı askerlerin iyileşmesi sonucunda ise gönderildikleri yer taburlarıdır. Çünkü yeterli asker olmadığı için mecburen savaşa kaldıkları yerden devam etmeleri gerekir. Bundan dolayı yaralı olup gelen askerlerin iyileşmeleriyle taburcu olduğu işaretlenir. Askeri bir tanımlama olan tabur, dört bölüğün bir araya gelmesiyle oluşur. Kısa bir terim tanımı yapmamız gerekirse komuta sorumlusu da binbaşıdır. Oluşan tabur komuta zincirinde askerlerin bir an önce sevk son derece önemlidir. Doğrudan hastanede bulunan askerlerin yara durumlarına göre taburcu ifadesinin kullanımı da tekrar cepheye gitmesinde sakınca yoktur, anlamı taşır. Özellikle hafif yaralı durumlarda veya yarasının iyileşmesi hallerinde böyle bir ifadenin kullanımı söz konusuydu.
Taburcu Olmak Sözü
Osmanlı arşivlerine baktığımızda bu hastane görevlilerin hangi askerlerin taburcu olup olmadıklarına karar verdiklerini anlarız. Buradaki taburcu ifadesi de askerin yeniden savaşa gidebilecek durumda olduğunu gösterir. Şehit olmayan hemen her asker için taburcu ifadesinin kullanımı ise savaşın ne kadar trajik olduğunu da gösterir. Cephelerde gerçekleşen bu durum günümüzde kullandığımız taburcu olmak sözünü ortaya çıkarır. Böylelikle taburcu olmak sözü nereden geliyor sorusuna da cevaplanmış olur. Günümüz eserlerine baktığımızda hemen her edebiyat, sanat ve diğer yazılı eserlerde bu tabiri görebilmek söz konusudur. Artık dile pelesenk olmuş sözlerden birisi olduğunu söylememiz doğaldır. Sadece askeri bir kavram olmanın ötesine geçmiş nadir kavramlardandır.
