Barış Manço Şarkılarının Hikayeleri

1943 yılının 2 Ocak günü doğduğunda kimse tahmin edemezdi böyle eserlerin ortaya çıkacağını. II. Dünya Savaşı’nın ortasında bir zamanda ismini Barış koymak ise ailesinin en büyük arzusuydu. Her daim barışı isteyen bir ailenin çocuğunun ismi de elbette ki “Barış” olmalıydı. 1 Şubat 1999 günü ve sadece 56 yaşındayken kalp krizinden vefat eden Barış Manço’nun bıraktıkları arasında şarkıları eşsizdir. Sonsuza kadar herkesin dilinde dolaşacak olan şarkı sözlerinin ise hep bir hikayesi vardı. Çocuklara arkadaş sevgisini öğretmesi, hayvanların korunmasını tavsiye ettiği şarkılar benzersizdir. Birkaç kuşağın bir arada aynı kültürden beslemesini de sağladı Barış Manço. Peki, bu şarkıların nasıl ve ne şekilde ortaya çıktığını merak ediyor musunuz? İşte, Barış Manço şarkılarının hikayeleri…

Gülpembe Şarkısı​

1957 yılının Ramazan Bayramı’nda şok bir olay yaşar Barış Manço. Çokça sevdiği ve her daim nasihatlerini dinlediği babaannesi vefat eder. Bunun üzerine ise Gülpembe şarkısını yazar ve ona armağan eder. Her daim neşe dolu bir insanın hayatından ayrılmasını dizelerle ifade eder.

Dönence Şarkısının Hikayesi​

Büyük bir arayışın yer aldığı bu Barış Manço şarkısında ise aslında bir benzerlik kendisini gösteriyor. 1982 yılındaki dergi röportajında Dönence ile açıklamalarda bulunur Manço. Dünya’nın iki ayrı kutup bölgesindeki enlemlerden yola çıkarak yazmıştır bu şarkıyı. Dönence olarak adlandırılan bu enlemlerin en önemli özelliği ise hiçbir zaman birlikte olamamalarıdır. Her daim ayrılığın verdiği acı ve beklenti vardır. Buradan hareketle Manço, insanın doğasında da arama iç güdüsü olduğunu hatırlatır. Kendisine olmayan ve yabancı gelen zıt şeyleri aramaya meraklıdır insan. Buradan yola çıkarak ortaya Dönence şarkısı çıkmıştır. Bir de bu açıdan dinlerseniz aslında çok daha farklı duyguları bir arada bulundurduğunu da görebilirsiniz.

Sarı Çizmeli Mehmet Ağa Kimdir?​

Belki de en bilindik Barış Manço şarkıları arasındadır Sarı Çizmeli Mehmet Ağa. Son derece keyifli, anlamlı ve bir o kadar da duygu yüklüdür bu şarkısı. Televizyon programında ise herkesin çok merak ettiği Sarı Çizmeli Mehmet Ağa’nın kim olduğunu açıklar büyük sanatçı. Osmanlı zamanında yaşamış Karamanlı bir toprak ağasıdır. Devlet yöneticilerinin isteği üzerine Kıbrıs’a giderek orada kalkınmayı başlatır. Hem tarım hem de hayvancılık yaparak bölgeyi çok daha iyi bir hale getirir. Bununla birlikte ihtiyacı olan insanlara iş verir. Kavga durumlarını da çözerek destekte bulunur.

Bekar insanları evlendirmesi ve çeyizlerini yine kendi bütçesinden yapması da herkesin sevgisini kazanmasını beraberinde getirir. Sarı Çizmeli Mehmet Ağa sayesinde kimse lokantaya ya da kahvehaneye para ödemez. Bakkal veresiyelerini de topluca ödediği için isteyenler deftere yazdırıp istediğini alırmış. Buradan hareketle kaleme aldığı Sarı Çizmeli Mehmet Ağa şarkısını şimdi daha bir başka kulakla dinleyebilirsiniz.

Çıt Çıt Çedene Göndermesi​

1983 yılında Kurtalan Ekspres ile birlikte düzenleyip kaleme aldığı Çıt Çıt Çedene şarkısı da yine bir hikâyenin eseridir. Öncelikli olarak Çedene halk ağzında kenevir tohumu manasına gelir. Sakız ağacı meyvesi olup Yozgat bölgesinde yaygındır. O yıllarda yeniden düzenleme yapılırken Dişi Hint Keneviri yasak hale gelir. Bunun üzerine devamlı olarak duyurular gerçekleşir ve hint keneviri olan kişilerin imha etmesini istenir. Ancak yine de istenen olmayınca Jandarma tarlaları denetlemeye başlamış. Bostanlarda çokça değerli olan kenevirler bulunup tutanak altına alınmış. Ardından devlet eliyle jandarma kontrolünde tüm tarlalar imha edilmeye başlanmış. Bu olayların etkisiyle Barış Manço da “Çıt Çıt Çedene” isimli şarkıyı yazarak olaylara gönderme yapar.

Bugün Bayram Şarkısı Ağlatır Cinsten​

Hem harika bir ritme sahip olan hem de duygu yüklü “Bugün Bayram” şarkısı da yine Barış Manço’nun eseridir. Hüzünlü bir hikâyenin anlatımı bulunurken eşini kaybetmiş bir erkeğin gözüyle bambaşka hisleri ortaya döker. Bir bayram günü çocuklarını alarak çok sevdiği eşinin mezarına giden babanın duygularını hiçbir kimse bu kadar güzel kaleme alamazdı. Anadolu ve insan çerçevesinde hikayelerden yola çıkarak anlatımlar gerçekleştiren Barış Manço, ölümsüz olmayı bu şarkılarla başardı. İnsanı merkeze alarak sevgiyi miras bırakması da sadece eserlerinden hareketle de ortaya konabilir. Umarım insana dokunan bu şarkılar asırlar geçse bile insanların dilinde pelesenk olmaya devam eder.