Belirli periyotlarda gerçekleşen veri takip çizelgelerine göz attığımızda, sosyal medya kullanımı artık telafi edilemeyecek şekilde zayıflıyor. Gelecekte yeni platformların bu çöküşü durdurması da çok olası görünmüyor. Artık global düzeyde değişen gerçekliklerin sosyal medya kullanımı üzerindeki rollerini birlikte ele alalım.
Sosyal Medya Piyasası
Uzun yıllardır hayatımızda olan sosyal medya platformları büyük rekabet halinde. Buna karşın bir anda popüler olan uygulamaların dip yapabildiğini de yakın zamanlarda gördük. Ancak yerine gelen platformların o denli takipçi kazanmaması ve etkileşimlerinin her zaman sınırlı olması da bizlere birçok şeyi anlatıyor. Somutlaştırmak gerekirse, Twitter üzerinden bir yakın tarih planlaması yapabiliriz. Elon Musk öncesinde çok daha özgürce bulunmasından kaynaklı olarak kullanımı oldukça fazlaydı. Bilhassa siyasi ve politik konularda global ölçekte insanların ses duyurma alanı haline geldi. Sonrasında ise X halini alan uygulama, sansür haberleriyle anıldı. ABD karşıtı unsurların barınmasının çok zor olduğu bir platform halinde yoluna devam ediyor. Bu noktada kayıpların telafisi adına yeni platformlara göz attığımızda, BlueSky karşımıza çıkıyor. Twitter kurucuları tarafından gerçekleştirilen bir proje olmasına karşın kullanımı o denli büyüyemedi. Buna dair piyasa araştırmaları ise sosyal medyadaki çözünmeyi bizlere gösteriyor.
Sosyal Medya Davranışları
Var olan kullanıcı davranışları odaklı çalışmalar artık çok daha başka şekillerde kolaylık vaat ediyor. Algoritma açısından bir sosyal medyanın doğrudan kullanıcıların isteklerini karşılaması çok olası değil. Tahmin edilmesi zor eylemleri kısa zamanda çoklu bir şekilde sunamıyor olması da yorucu bir eylem haline getiriyor.
Sosyal Medya Gerçeklik Algısı
Kullanıcıların global ölçekte memnuniyetsiz olmasında sosyal medya platformları başı çekiyor. Arama motorları ve yapay zeka araçlarına kıyasla sosyal medyanın olumsuz etkisi daha fazladır. Burada dikkati dağıtan unsurların çok aşırı olması da büyük bir etken. Devamlı kaydırma hızı artışlarına dayalı bir politikanın güdülüyor olması da yıpratıcı. Birçok kullanıcının çıkan videoları bir bağ kurma olarak görmesi giderek zorlaşıyor. Hepsini bir atlama noktası olarak kabul ederek eylemlerde bulunuyor ve bu durum, platformun kullanım amacına tamamen aykırıdır.
Sosyal medyanın artık gerçeklik üzerinden bir şeyleri anlatabilmesi de her geçen sene zayıflıyor. Eskiden sosyal medyanın bir kanıt unsuru olduğunu düşündüğümüzde, şimdilerde her şeyin yapmacık ya da gerçek dışı olabileceği garip gelebilir. Değişen kurallar ışığında her bir paylaşıma şüpheyle bakmaya başlandı. Bu yıl yapılan araştırmalar yetişkinlerin %41 oranındaki kesiminin sosyal medya bilgilerine çok sık güvenmediğini ortaya koydu. İnsanların %16’lık kısmı ise hiçbir şekilde sosyal medya bilgilerine güvenmediğini belirtiyor. Güven ilişkisinin olmadığı bir durumda insanların sosyal medyayı çok hızlı bir şekilde terk edebileceği de bir gerçek.
Ülkemiz açısından değerlendirme yaparsak sosyal medyayı terk etmemiz daha uzun sürebilir. Burada hem eğlenceli içeriklerin bulunması hem de bir güç savaşı haline gelebilmesi en büyük engelleyiciler. Ancak yine de sosyal medyanın inandırıcılık düzeyi ülkemizde de aşırı hızla geriliyor. Çoğu zaman istemediğimiz bilgileri yanlış kabul ederken manipülasyonların fazlalığı da fazla vakit kaybına neden oluyor.
Sosyal Medya İçerikleri Sıktı Mı?
İçeriklerin çok aşırı bolluk içermesi de reklam verenlerin ilerleyen dönemlerde hayal kırıklığı yaşamasını getirecek cinsten. Çok fazla üretim döngüsü bulunması da beklenen içerikleri azaltıyor. Geniş bir alanda insanların istediklerini bulabilmesi her zaman için zordur. Çok büyük bir mekanda tek bir ürünü arayan insanı hayal ettiğimizde aslında ne demek istediğimizi daha rahat anlayacağız. Mesajların fazla olması da uyarıcıları da istediğimiz gibi tepkiler vermediğimizi ortaya çıkarıyor. Bunalmış insanların sosyal medyadan uzaklaşması da global düzeyde 2026 ile artmış durumda.
Sosyal Medya Reklamları
Doğrudan kullanıcıların ne istediğine değil de bunu da isteyebilir mantığıyla reklamların sunuluyor olması da bir başka sorun. Kendi iç yapısında sosyal medya reklamları her zaman için ilgili kişileri bulamıyor. Algoritmaların hangi metrikleri önemli kabul edeceğini bulamaması da bu durum üzerinde belirleyici rol oynuyor.
5 Yıl Sonra Sosyal Medya Nasıl Olacak?
Birçok yönden benzer akışların olmasını muhtemel görebiliriz. Özellikle formatları tanıdık bulabiliriz ve perde arkası durumları da yine merak edebiliriz. Fakat yine de elbette ki veri akışları konusunda sosyal medya platformlarında önemli değişiklikler olacağını tahmin ediyoruz.
Doğrudan sosyal medya platformlarında profesyonel yapıların ortaya çıkmasını bekleyebiliriz. Niş platform çalışmaları şimdilerde başlasa da çok bilinmiyor. Özellikle ticaret yapabilecek noktada oluşturulmuş ağlar olacaktır. Buna karşın yapay zeka sistemleriyle entegreli bir şekilde sosyal medya deneyimleri yaşayabiliriz. Doğrudan platformlar korunsa da, artık tüm işleyişlerinde karar verici merci yapay zekâ algoritmaları olacaktır.
Bir yandan sosyal medya platformları sabit kalıp işleyişleri değiştirebilir, çıkarımları yapabiliriz. Ancak doğrudan uygulama yerine farklı bir yapı içerisinde yine aynı hizmetleri ve içerikleri bulacağımız sistemler kendisini gösterebilir. Her ne kadar ülkemizde çok yaygın olsa da şimdilerde sosyal medyanın gücü devamlılık açısından birçok soru işareti barındırıyor. Bu nedenle ayakları sağlam basarak pazarlama konusuna yaklaşmayanların bu mecrada üretmeye devam etmesi de çok olası değil gibi.