Herhangi bir konu hakkında içeriklerimizi oluştururken başımıza gelen kavramlardan olan fayda açığı ile ilgili her yönden inceleme yapacağız. Fayda açığının neden büyüdüğüne dair sorular gelmekle beraber, gerçekten bir içerik hangi noktalara cevap vermeli?
Fayda Açığı Hakkında
Kısaca tanımlarsak, fayda açığı kavramı aslında bir içerikte insanın gördüğüyle belli metriklere sahip robotun gördüğü arasındaki farkı temsil eder. Söz konusu içeriği anlayabilme adına insan, okumaya başlar. Giriş bölümleriyle birlikte kaba taslak baktığından sonra sabırlı şekilde okuma eğilimini büyük oranda gösterir. Öne çıkan paragraflara göz atması ve sayfayı aşağıya doğru kaydırması da ihtimal dahilindedir. Diğer yandan, arama robotunda ise durum böyle işlemez. Doğrudan parçalar halinde bir tüketme süreci başlarken sinyaller çıkarır. Kullanılabilir kısımların hangileri olduğuna, ihtiyaçlara karşılık gelip gelmediğine bakarak karar verir. Yani, doğrudan insanda olduğu gibi bir hikâyenin parçası olarak değerlendirmez. Yeni şeyleri talep etmesi ya da farklı durumları görmesi de söz konusu değildir.
Fayda Açığı Büyümesi
Genel işleyiş açısından değerlendirme yaparsak, web sitesinin sayfalarında hangi durumlarında “iyi” olduğunu tanımlamak güçleşir. Çünkü mükemmel sayfa analizi doğrudan bir robotun beklentilerinin karşılanması hâlini aldı. Var olan algoritma düzeninde hangi koşulları sağladığı da doğrudan kullanıcıların aslında doğal isteklerinden farklıdır. Bunu da fayda açığı büyümesi sonucunda algılayabiliriz. İnsan, her ne kadar belli bir hedef doğrultusunda arama yapsa da, sonuç olarak karşısına farklı unsurlar çıkabilir. Sonrasında bunları inceleyerek yeni bilgiler öğrenir ve aramasını bambaşka bir düzlemde sürdürebilir. İnsanın buradaki değişimi ve isteklerinin aslında yenilenmesini bizler makineyle gerçekleştiremeyiz. En büyük problemin başlangıcı olan bu durum, beraberinde devamlı olarak düşük fayda algısını çıkarır.
Değişken Kullanıcı Faydası
İçeriklerimizi oluştururken kullanıcıların faydasına göre hareket etmemiz yanlış değildir. Bu içerikte hangi unsurları öne çıkaracağımızı belirlerken aynı zamanda tüm yapısal planlama yine okuyucu, dinleyici, izleyici olan kullanıcılarımızın belirlediği şekildedir. Bu noktada düzenleyiciler farklı olsa da robotlar ışığında bir içerik düzeni çok zorunlu olmayabilir. Kullanıcıların büyük bölümünde görünür olma halini aştıktan sonra içeriğinizin hak ettiği değeri bulması da şaşırtıcı olmaz. Evrensel bir alaka düzeyinin yeni dünyada olmadığını dile getirmemiz yine bu durumla ilgilidir. Metinlerde aradığımızı canlı halde bulmamız, kullanıcıların takipleriyle de gerçekleşir.
Keşfedilmeme Korkusu
İçeriklerimizde yaşadığımız korkuların başında keşfedilmeme hali gelir. Çok büyük emekler verdiğiniz bir metnin az kişi tarafından okunması can sıkıcıdır. Ayrıca verimsiz olduğuna dair düşünmelere gidiş de hayal kırıklıkları getirebilir. Ancak günümüzde asla böyle bir dipsiz kuyuya düşmenize gerek yoktur. Çünkü döngü ekseninde robotların içeriğinizi beğenmemesi tamamen bir bakıma uygunluk dışı kalmanızla ilgilidir. İçeriğinizin faydasız olduğu ya da yetersizliği sonucunu bize vermez.
Fayda Açığı Ölçümleri
Söz konusu fayda açığı ölçümleri artık niyet odaklı gerçekleşen durumları baz alır. Burada hangi kaynakların kullanıldığına, bağlantıların ne derece gerçekleştiğine bakabilirsiniz. Markanızın özet şeklinde bahsedilen olması ya da alıntıların gerçekleştirilmesi de bir başka ana unsurdur. Yapay zeka araçlarında görünür olabilme adına fayda açığı ölçümlerinde kullanıcı yanıtlarını da değerlendirmeye alabilirsiniz. Çünkü her bir tercih durumuyla robotun bağ kurması gerçekleşir. Her ne olursa olsun robot odaklı bir planlama neticesinde içeriklerinizi görünür yaparak kullanıcıları da çekebilirsiniz. Ancak ne olursa olsun yine de her zaman savunacağımız gibi robot taramaları gerçekten kullanıcıların isteklerini göstermez. İlk anda kullanıcıların taleplerini gösterebilir, sonrasında bu taleplerin değişimi söz konusu olduğunda buna yönelik bir aktifliği içermeyecektir.
